Web Sitesi CMS Seçiminde Teknik Performans Testleri

Bir web sitesi oluşturulurken tercih edilen içerik yönetim sistemi (CMS), sadece içerik düzenleme kolaylığı açısından değil; aynı zamanda performans, ölçeklenebilirlik, güvenlik ve kullanıcı deneyimi açısından da büyük önem taşır. CMS seçiminde genellikle kullanıcı dostu arayüz, modül zenginliği ve tema seçenekleri öne çıksa da, teknik performans testleri bu tercihin altyapısını şekillendiren asıl parametreleri ortaya koyar. Bu yazıda, farklı CMS sistemlerinin teknik performans değerlendirme süreçlerini, ölçüm araçlarını ve test senaryolarını detaylı olarak ele alacağız.

1. Teknik Performans Neden CMS Seçiminde Belirleyicidir?
CMS’in performansı, doğrudan sitenin:
-
Açılma süresi
-
Sayfa geçiş hızı
-
Sunucu kaynak kullanımı
-
Kullanıcı etkileşim süresi
-
SEO skoru
üzerinde doğrudan etkiye sahiptir. Özellikle e-ticaret, haber portalları veya yüksek trafik beklenen projelerde CMS altyapısının teknik performansı projenin başarısını doğrudan etkiler.
2. Performans Testlerinin Kapsamı
CMS’lerin teknik performansı değerlendirirken şu 5 temel alana odaklanmak gerekir:
-
Sunucu Tepki Süresi (Server Response Time)
-
İlk Bayt Süresi (Time to First Byte – TTFB)
-
Tam Sayfa Yüklenme Süresi
-
Veritabanı Sorgu Performansı
-
Cache yönetimi ve kaynak optimizasyonu
Bu testler sayesinde CMS altyapısının yük altında nasıl davrandığı, hangi kaynakları tükettiği ve ne kadar optimize çalıştığı objektif olarak değerlendirilir.
3. En Yaygın CMS’lerin Performans Profilleri
A. WordPress:
-
Avantaj: Basit sorgular ve hafif yapıyla hızlı başlatma
-
Dezavantaj: Eklenti fazlalığı kaynak tüketimini artırabilir
B. Drupal:
-
Avantaj: Yüksek ölçeklenebilirlik, güçlü cache sistemi (BigPipe, Varnish desteği)
-
Dezavantaj: Yapılandırma karmaşıklığı nedeniyle optimizasyon gerektirir
C. Joomla:
-
Avantaj: Orta ölçekli projeler için dengeli performans
-
Dezavantaj: Veritabanı sorguları yoğun yapılandırmalarda yavaşlayabilir
D. Headless CMS (Strapi, Contentful, Sanity):
-
Avantaj: API tabanlı olduğu için frontend bağımsız çalışır, hızlı veri iletimi
-
Dezavantaj: Render süresi frontend tarafına kayar
4. Teknik Performans Test Araçları
Lighthouse (Google)
-
Sayfa yükleme hızı, erişilebilirlik, SEO, performans skoru
-
Mobil ve masaüstü farklarını ayrı değerlendirir
GTMetrix
-
TTFB, DOM yükleme süresi, resource kullanımı
-
Suçlu JS/CSS dosyalarını ayrı analiz eder
WebPageTest
-
Lokasyon bazlı performans analizi
-
İlk Görüntüleme (First View) ve Tekrar Görüntüleme (Repeat View) ayrımı
Apache Benchmark (ab)
-
CLI tabanlı yük testi
-
Aynı anda binlerce isteğin nasıl karşılandığını test eder
New Relic
-
Sunucu taraflı performans analizi (PHP, Node.js, vb.)
-
Kod seviyesinde darboğazları belirler
Query Monitor (WordPress özel)
-
Sorgu süresi, cache durumu, eklenti etkisi ölçümü
5. Test Ortamı Hazırlığı ve Senaryolar
Doğru performans testi için uygun bir test ortamı kurulmalı ve sahaya benzer koşullar simüle edilmelidir.
Geliştirme Ortamı:
-
Staging ortamında yapılmalı
-
CDN ve cache sistemleri test sırasında devre dışı bırakılmalı
-
Kullanıcı trafiği simüle edilmeli (JMeter, Loader.io gibi araçlarla)
Test Senaryoları:
-
Anasayfa yüklemesi (3 saniyenin altında olmalı)
-
Kategori sayfası geçişi
-
Arama sorgusu ve filtreleme
-
Ürün detay sayfası (e-ticaret için)
-
Admin panelinde içerik güncelleme
6. Cache Sistemlerinin Performansa Etkisi
CMS sistemlerinde performansı artıran en önemli yapı taşlarından biri cache yönetimidir.
Türleri:
-
Page Cache: Sayfanın tamamı HTML olarak önbelleğe alınır
-
Object Cache: Veritabanı sorguları cache’lenir (Memcached, Redis)
-
Opcode Cache: PHP betikleri önceden derlenmiş hâlde saklanır (OPcache)
CMS Bazında Örnekler:
-
Drupal: BigPipe, Internal Page Cache, Dynamic Page Cache
-
WordPress: WP Super Cache, W3 Total Cache
-
Joomla: JCache
Cache testlerinde cache ON ve OFF durumları ayrı ayrı ölçülerek karşılaştırmalı analiz yapılmalıdır.
7. Veritabanı Performansının Ölçülmesi
CMS’lerin sorgu yükü, doğrudan veritabanı tasarımına ve içerik yapısına bağlıdır. Veritabanı performansı düşükse, sayfa yükleme süreleri uzar.
Ölçüm Yöntemleri:
-
MySQL Slow Query Log: Yavaş sorguları belirler
-
phpMyAdmin → Sorgu analizleri
-
Drupal için Devel Modülü
-
WordPress için Query Monitor
İyileştirme:
-
İndeksleme
-
Sorgu sayısını azaltma (örneğin taxonomy sorguları)
-
Lazy load ve eager load yöntemlerinin dengeli kullanımı
8. Mobil Performans ve Sayfa Uyumu
Mobil uyumlu bir CMS sistemi, responsive tasarım kadar performansla da test edilmelidir. Özellikle Google’ın mobil öncelikli indeksleme politikasına göre değerlendirme yapılmalıdır.
Mobil Performans Testleri:
-
Lighthouse → Mobile skor
-
Google Mobile Friendly Test
-
Görsel optimizasyon (WebP desteği, lazy load)
-
Render-blocking script analizi
CMS sisteminin mobil cihazlarda yavaş tepki vermesi, kullanıcı terk oranını dramatik şekilde artırabilir.
9. Ölçeklenebilirlik Testi
Performans sadece ilk açılış süresiyle değil, binlerce kullanıcı eş zamanlı geldiğinde CMS’in nasıl tepki verdiğiyle ölçülmelidir.
Load Test Araçları:
-
Loader.io
-
BlazeMeter
-
Apache JMeter
Test Senaryosu:
-
1000 kullanıcı / 5 dakika boyunca anasayfa erişimi
-
500 kullanıcı eş zamanlı olarak filtreleme işlemi
-
200 kullanıcı içerik gönderimi
Bu tür testlerde CPU, RAM ve veri tabanı yükü takip edilerek CMS’in darboğazları belirlenir.
10. Teknik Performansa Göre CMS Seçim Matrisi
| CMS | Performans Skoru | Ölçeklenebilirlik | Veritabanı Optimizasyonu | Geliştirici Denetimi |
|---|---|---|---|---|
| WordPress | Orta | Sınırlı | Zayıf | Plugin bağımlılığı |
| Drupal | Yüksek | Gelişmiş | Güçlü | Kod merkezli |
| Joomla | Orta | Orta | Orta | UI üzerinden kontrol |
| Headless | Çok Yüksek | Esnek | Değişken | Tam geliştirici kontrolü |
Performansa öncelik veren projelerde Headless ve Drupal CMS öne çıkarken, hızlı kurulum ve içerik kolaylığı isteyenler için WordPress uygun olabilir.
SONUÇ: Performans Testleriyle CMS Tercihinizi Güçlendirin
CMS seçimi sadece kullanıcı dostu paneller ve zengin tema seçeneklerine göre yapılmamalıdır. Gerçek dünya senaryolarında, yüksek trafik, karmaşık sorgular, API entegrasyonları ve çoklu kullanıcı etkileşimleri CMS sistemlerinin sınırlarını zorlar.
Bu nedenle her projeye başlamadan önce yapılacak performans testleri sayesinde hangi CMS’in ihtiyaçlarınıza uygun olduğunu belirlemek mümkündür. Teknik testlerle desteklenen bir CMS tercihi, uzun vadede bakım maliyetlerini azaltır, SEO başarısını artırır ve kullanıcı deneyimini optimize eder.
Unutmayın, bir CMS ne kadar yetenekli olursa olsun, doğru test edilmeden kullanılmaya başlanırsa performans sıkıntıları kaçınılmaz olur. Yük altındaki başarısını önceden görmek, size zaman, kaynak ve güven kazandırır.

